KPSS Eğitim Bilimleri Nasıl Çalışılır? Öğretmen Adayları İçin Rehber

Eğitim Bilimleri, öğretmen adaylarının atanmasında belirleyici olan 80 soruluk bölümdür. Konular birbirine benzediği ve çok sayıda kuramcı içerdiği için, doğru yöntemle çalışılmadığında akılda kalıcılığı düşüktür.

Konu dağılımı

• Öğrenme Psikolojisi: 12-15 soru
• Gelişim Psikolojisi: 12-15 soru
• Öğretim İlke ve Yöntemleri: 12-15 soru
• Ölçme ve Değerlendirme: 10-12 soru
• Program Geliştirme: 8-10 soru
• Rehberlik ve Özel Eğitim: 10-12 soru
• Sınıf Yönetimi: 5-8 soru

Çalışma sırası önerisi

Konular birbirini besler; şu sırayla çalışmak öğrenmeyi kolaylaştırır:

1. Gelişim Psikolojisi — temel kavramlar buradan gelir
2. Öğrenme Psikolojisi — gelişim bilgisi üzerine oturur
3. Program Geliştirme — hedef-içerik-süreç mantığını kurar
4. Öğretim İlke ve Yöntemleri — programın uygulama ayağı
5. Ölçme ve Değerlendirme — sürecin sonucu
6. Rehberlik ve Sınıf Yönetimi — görece bağımsız, sona bırakılabilir

Kuramcıları karıştırmamanın yolu

En sık yapılan hata, kuramcıları birbirine karıştırmaktır. Çözüm: her kuramcı için tek cümlelik "imza" oluşturun.

• Piaget: Bilişsel gelişim dönemleri — çocuk kendi kendine keşfeder (duyusal-motor, işlem öncesi, somut işlemler, soyut işlemler)
• Vygotsky: Sosyal etkileşim ve dil — "yakınsak gelişim alanı", yetişkin desteğiyle öğrenme
• Erikson: Psikososyal gelişim — 8 dönem, her dönemde bir kriz
• Kohlberg: Ahlak gelişimi — gelenek öncesi, geleneksel, gelenek sonrası
• Bloom: Taksonomi ve Tam Öğrenme Modeli
• Bruner: Buluş yoluyla öğretim — öğrenci genellemeye kendisi ulaşır
• Ausubel: Sunuş yoluyla öğretim — anlamlı öğrenme, ön örgütleyiciler
• Gagne: Öğretim durumları, hiyerarşik öğrenme
• Skinner: Edimsel koşullanma — pekiştireç ve ceza
• Pavlov: Klasik koşullanma — uyarıcı-tepki eşleşmesi
• Bandura: Sosyal öğrenme — gözlem ve model alma

Bu "imzaları" tek bir kâğıda yazıp her gün 2 dakika göz gezdirmek, aylarca süren karıştırma sorununu çözer.

En çok karıştırılan kavram çiftleri

• Olumlu pekiştirme / Olumsuz pekiştirme: İkisi de davranışı artırır. Olumlu = hoş uyarıcı verilir, olumsuz = rahatsız edici uyarıcı kaldırılır. Ceza ise davranışı azaltır.
• Sunuş / Buluş / Araştırma-inceleme yolu: Sunuşta öğretmen anlatır (Ausubel), buluşta öğrenci örneklerden genellemeye ulaşır (Bruner), araştırma-incelemede problem çözülür (Dewey).
• Geçerlik / Güvenirlik: Geçerlik = doğru şeyi ölçmek, güvenirlik = tutarlı ölçmek. Güvenilir olmayan araç geçerli olamaz; ama güvenilir araç geçersiz olabilir.
• Biçimlendirici / Düzey belirleyici değerlendirme: Biçimlendirici süreçte eksik bulmak için, düzey belirleyici sonuçta not vermek içindir.
• Özümseme / Uyumsama (Piaget): Özümseme = yeni bilgiyi mevcut şemaya sığdırma, uyumsama = şemayı yeni bilgiye göre değiştirme.

Soru tipine dikkat: Örnek olaylar

Eğitim Bilimleri sorularının çoğu örnek olay şeklindedir: "Bir öğretmen şöyle yapıyor, bu hangi kavramla açıklanır?" Bu yüzden tanımları ezberlemek yeterli değildir; kavramın sınıf ortamındaki karşılığını düşünmelisiniz.

Çalışırken her kavram için kendi kendinize bir sınıf örneği üretin. Bu alışkanlık, sınavda örnek olay sorularını çok hızlandırır.

Haftalık çalışma önerisi

• Her gün: 1 konu okuması + o konudan 25-30 soru
• Her gün 2 dakika: Kuramcı "imza" kartını gözden geçirme
• Haftada 1: 40 soruluk Eğitim Bilimleri denemesi, süre tutarak
• Haftada 1: Karıştırdığınız kavram çiftlerini tabloya dökme

Eğitim Bilimleri testlerimizle pratik yapabilir, gerçek sınav formatındaki süreli denemeler için premium üyeliği 3 gün ücretsiz deneyebilirsiniz.