Soru Çöz

Karahanlılar, Orta Asya Türk-İslam devletleri içerisinde Türk diline ve kültürüne verdiği önemle öne çıkmıştır. İslamiyet'i kabul etmelerine rağmen Türk törelerini ve devlet geleneğini önemli ölçüde sürdürmüşlerdir. Bu özgün yapı, onların diğer Türk-İslam devletlerinden ayrılmasına neden olmuştur.

Aşağıdakilerden hangisi Karahanlıların bu özgünlüğünü pekiştiren ve diğer Türk-İslam devletlerinden ayrılmasını sağlayan temel özelliklerden biri değildir?

Osmanlı İmparatorluğu'nda 18. yüzyılın başlarından itibaren hız kazanan ve özellikle Lale Devri ile III. Selim dönemi ıslahatlarında zirveye ulaşan Batılılaşma yanlısı reform hareketleri, devletin askerî ve idari yapısını güçlendirmenin yanı sıra, imparatorluk üzerinde geniş çaplı sosyal ve kültürel etkiler de yaratmıştır. Ancak bu süreç, her zaman hedeflenen olumlu sonuçları doğurmamış, bazı durumlarda beklenmedik dolaylı etkiler de ortaya çıkarmıştır.

Aşağıdakilerden hangisi, Osmanlı Devleti'nde Batılılaşma yanlısı reform hareketlerinin imparatorluk üzerinde yarattığı dolaylı etkilerden biri değildir?

II. Dünya Savaşı sonrası şekillenen iki kutuplu dünya düzeninde Türkiye, Batı bloğunda yer alarak önemli jeopolitik bir konum üstlenmiştir. Özellikle 1950'li ve 1960'lı yıllar, Soğuk Savaş'ın en gergin dönemlerinden biri olmuş ve Türkiye'nin dış politikası ile uluslararası ilişkileri üzerinde derin etkiler bırakmıştır.

Aşağıdakilerden hangisi, Soğuk Savaş döneminde Türkiye'nin uluslararası arenadaki konumunu ve ilişkilerini doğrudan etkileyen önemli gelişmelerden biri değildir?

Türkiye'nin mutlak (matematiksel) konumu göz önüne alındığında, yıl boyunca yaşanan bazı olaylar bu konumun sonuçlarıyla açıklanır. Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'nin matematiksel konumunun doğrudan bir sonucu değildir?

Türkiye'nin yer şekilleri göz önüne alındığında, bazı akarsular doğdukları orografik bölgelerden farklı denizlere dökülmekte ya da kapalı havza özelliği göstermektedir. Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'nin dış ticaretinde veya ulaştımında rol oynayan akarsulardan biri olup, sularını *Fars Körfezi'ne* ulaştıran akarsularımız arasında yer alır?

Türkiye'de bitki örtüsü çeşitliliğinin fazla olmasında birçok faktör etkili olmuştur. Ancak bazı bitki türleri, geçmiş jeolojik dönemlerdeki iklim değişikliklerinin günümüze kadar ulaşabilmiş kalıntılarıdır ve bunlara 'relikt (kalıntı) bitki' denir. Aşağıdaki dağ veya yöre eşleştirmelerinden hangisinde, o yörenin iklim şartlarıyla uyuşmayan ve bu nedenle 'relikt' olarak nitelendirilen bitkilerin varlığı *en az* beklenir veya bu kapsamda yanlış bir bilgi içerir?

1982 Anayasası'nın temel ilkelerinden olan 'hukuk devleti' ilkesi gereğince, idarenin eylem ve işlemlerinin hukuka uygunluğunun denetiminde; idarenin hukukun genel ilkelerine, Anayasa'ya ve kanunlara uygun hareket etme zorunluluğu göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdaki durumlardan hangisi 'hukuk devleti' ilkesinin ihlal edildiğine en açık delil teşkil eder?

2017 Anayasa Değişikliği ile Türkiye'de benimsenen Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde, yasama, yürütme ve yargı erklerinin ayrılığı ilkesi temelinde yapılan düzenlemeler aşağıdaki hangi özelliğiyle daha belirgin şekilde ön plana çıkar?

Mahalli idarelerin (belediyeler, il özel idareleri, köyler) tüzel kişiliğe sahip olmaları ve kendi yetki alanlarında karar alma ve uygulama yetkileri bulunması, temel hak ve hürriyetler bağlamında aşağıdaki hangi ilkeyle doğrudan ilişkilidir?

Bir holding yöneticisi olan Selim Bey, ekonomik kriz döneminde çalışanlarının işten çıkarılmasını önlemek amacıyla vergi mevzuatındaki bazı boşluklardan yararlanarak yasal olmayan ancak çalışanların refahını koruyan bir finansal düzenleme yapmıştır. Selim Bey'in 'Yasalar insanların mutluluğu için vardır; eğer bir yasa toplumun büyük bir kısmının temel yaşam hakkını tehdit ediyorsa, o yasanın esnetilmesi ahlaki bir zorunluluktur.' şeklindeki savunması, Kohlberg’in ahlaki gelişim kuramına göre hangi evrededir?